Gastvrij

Voordat ik in het onderwijs begon werkte ik voor een internationale hotelketen. Gastvrijheid is daar de grote drijver van het bedrijf. Wil je gastvrij zijn voor je gasten, dan moet je dat ook zijn voor je medewerkers. Ik heb dan ook een heerlijke tijd gehad bij een onderneming die nog steeds heel succesvol is.

Echter, het bedrijf is de afgelopen jaren heel erg veranderd, mede door de komst van internet. Hierdoor is er veel gereorganiseerd. Dat is een grote uitdaging, helemaal als gastvrij zijn voor je medewerkers je belangrijkste waarde is. Toch is het de organisatie gelukt om het bedrijf te veranderen. De medewerkers zijn altijd welkom gebleven, doordat aan iedereen nieuwe kansen zijn geboden. Binnen het bedrijf en soms ook er buiten. Zoals bij mij. Samen met mijn oude werkgever ben ik er achter gekomen dat mijn passie lag bij de groei van kinderen.

Als je in het onderwijs hetzelfde wilt, betekent dit dat er voor iedereen een lerende omgeving moet zijn. Dus voor leerlingen, maar ook voor leerkrachten, directeuren en iedereen die daarboven zit. Leren begint bij nieuwsgierigheid. Dit ontstaat alleen wanneer er ruimte voor is. Hiermee bedoel ik veiligheid, maar ook tijd om dingen uit te zoeken of te ervaren en om zelf te bepalen wat je wilt. Wat heeft het tenslotte voor zin iets te leren als je er geen doel bij hebt?

Dit geldt voor leerlingen, maar zeker ook voor de leerkrachten. Hoe leuk is het, dat als er een gastdocent in je klas komt, om te kijken hoe diegene het aanpakt. En om te kijken hou jouw leerlingen reageren, zo leerzaam!

Hoe vaak heb jij als leerkracht al een keer gekeken hoe een andere leerkracht het doet? Gewoon eens als je klas aan het gymmen is, even bij een andere leerkracht binnen lopen?

Of andersom, laat een collega die even zijn klas niet heeft een lesje bij jou overnemen. Zo kun je ook gebruik maken van de kwaliteiten en expertise van je collega’s. Ik was gister aan het invallen bij een school waar een leerkracht is die aan alle bovenbouwgroepen geschiedenis geeft en Spaans! Zijn klas krijgt tijdens die uren rekenen van een juf die een kei is in wiskunde. 

Ben je nieuwsgierig naar hoe je nieuwsgierig blijft? Kijk even hier. 

Zingend leren lezen

Goed kunnen lezen, zorgt niet per sé voor levensgeluk. Het maakt een paar dingen echter wel gemakkelijker, zeker als je leerlingen plezier hebben in lezen. Want dan doen ze het vaker, dan worden ze er goed in en dan is het weer leuker. Bij dezen een tip om spelenderwijs goed te leren lezen.

Heb je ook zo'n leerling die de hele dag één bepaald liedje zingt en dan alleen de eerste 2 regels? Samen met je leerlingen liedjes instuderen in combinatie met de Youtube-filmpjes waar de teksten in verwerkt staan is zo leuk. En dan de hele tekst!

Voor kinderen tot een jaar of 8 zijn de volgende liedjes een leuke manier om beter te leren lezen: Dikkertje Dap met tekst of liedjes van Sesamstraat met teksten (als je dit intikt bij Youtube, krijg je een resultaat met muziek & meezingteksten). Even de songtekst printen kan natuurlijk ook. Vanaf een jaar of 9 kom je niet meer weg met bovenstaande teksten, dan zijn Nederlandstalige liedjes uit de MEGA top-50 aan te raden. 

Op dit moment is Ali B ft. Nielson met Glimp van de Duivel populair. Ook Sexy als ik dans van Nielson is  'cool'. Je kunt kinderen van 7 jaar ook al Frans leren op deze manier (in ieder geval fonetisch doen ze dat perfect), dat kan dan met Formidable van Stromae. En wat dacht je van de Cup Song? Klik hier voor het filmpje; woorden en beweging, wat wil je nog meer?  Net zo lang de liedjes laten meezingen en instuderen tot ze ze uit het hoofd kennen. Mochten er leerlingen zijn die gewoon heel graag zingen, dan zijn de nummers van André Hazes (of van Dré junior) een absolute aanrader. Of misschien krijg je ze zover om liedjes te gaan zingen die jij het leukste vindt. Het maakt eigenlijk niet uit, als ze de liedteksten maar vaak lezen. Zo leer je samen (lezen) op een leuke manier.  

We hebben ook het nuttige met het aangename gecombineerd; bij de geschiedenis-onderwerpen, die de leerlingen toch moeten leren, hebben we liedjes geschreven op de melodie van bekende nummers. Van lady Gaga tot Annie MG & van The Sound of Music tot aan Frans Bauer. Kennis blijft hangen door het in een liedje te gieten; we hebben er 50! Hier vind je alle info.

Is dyslexie erg?

Je gunt het natuurlijk niemand, meteen zo’n stempel ook: dyslectisch. Maar het bestaat en er zijn leerlingen die er echt last van hebben, die het heel moeilijk vinden om de combinatie te maken tussen letters en klanken. En daar ligt een neurobiologische stoornis in het taalgebied van onze hersenen aan ten grondslag. Gelukkig is er voor deze kinderen de dyslexie-verklaring, waardoor ze dispensatie kunnen krijgen door met een computer te werken of door bij een toets meer tijd te krijgen.

Helaas zijn er ook onterechte dyslexie-verklaringen afgegeven, soms aan kinderen die helemaal niet dyslectisch zijn maar ‘om maar iets te verklaren’ en dat kan van alles zijn: een gebrek aan concentratie, geen zin hebben in lezen, of een vorm van ADHD.

Zo’n 8% van alle leerlingen in Nederland heeft deze stoornis, genaamd dyslexie. En dat is echt waar! Deze leerlingen zijn er bij gebaat om veel met lezen en taal bezig te zijn, omdat de vaardigheid van het combineren van letters en klanken anders achteruit gaat. Dus oefenen, oefenen, oefenen!

Bij Verhalenfabriek hebben we een methode om te oefenen, oefenen, oefenen met taal & lezen, op een manier die bij de leerlingen past. Zodat ze spelenderwijs heel veel taal, nieuwe woorden, klanken en liefde voor lezen & leren meekrijgen. Op deze site vind je allerlei mogelijkheden voor in de klas.

Leren is het verbinden van nieuwe informatie aan dingen die je al weet. Kinderen horen en imiteren klanken van ons, en die leren ze schrijven. En wat een kind kan schrijven, kan het ook lezen. Logisch, zul je denken, en dit geeft meteen het belang aan van een goede ontwikkeling van het handschrift.

Na de basisschool en na de middelbare school heb je je handschrift steeds minder nodig, maar om te leren lezen is het essentieel. En jonge kinderen vinden schrijven leuk, dus laten we daar gebruik van maken.

Je kunt korte, leuke schrijfopdrachtjes met kinderen doen. Ook thuis! Laat je kind bijvoorbeeld het boodschappenlijstje maken, een inpaklijst voor op reis, of het recept van jullie favoriete gerecht opschrijven. Een dagboek bijhouden of een kalender maken. Opschrijven, opnieuw doen, naschrijven, leren, leren lezen!

En nee, het is niet erg, dyslexie, zolang je maar blijft oefenen en weet dat dyslexie absoluut geen belemmering is om te worden wie je bent. Kijk naar Albert Einstein, Leonardo da Vinci, Wolfgang Amadeus Mozart, John Lennon, Tom Cruise, Robbie Williams, Jamie Oliver … allemaal zo dyslectisch als een deur!

Toetssteen

Juf, dit waren echt leuke cito-vragen. Ik wist niet dat er ook cito-vragen over Gers Pardoel bestonden!

Dit zijn toch mooi 2 vliegen in 1 klap; hoe leuk is het als leerlingen van groep 7-8 enthousiast zijn over het oefenen met de vraagstelling van cito, omdat ze over Gers gaan?

Weet jij het antwoord?

Vraag 1.         
Gers Pardoel en zijn tweelingbroer Robbie zijn op 12 mei 1981 geboren. Robbie is om 08:46 uur geboren. Gers is de oudste van de tweeling en is 35 minuten eerder dan zijn broertje geboren. Hoe laat is Gers geboren?

     A. om 09:21 uur
     B. om 08:11 uur
     C. om 08:21 uur
     D. om 07:26 uur

Leerkrachten die volgens de Verhalenfabriek-manier werken, kijken goed naar de interesses van hun leerlingen. De les rondom Gers P. is gemaakt omdat er een leerling was die de hele dag – écht de hele dag – de eerste regel van één van zijn liedjes aan het zingen was:

Sommige zeggen niets en denken veel (denken veel), sommige praten veel maar zeggen niets, (niets)

En hij kwam niet verder dan die ene regel. Daar hebben we een les omheen gebouwd: de biografie van de artiest, de liedtekst, vragen erover op de ‘cito-manier’, zelf een rap schrijven; alles samen lezen, bespreken, zingen en herhalen. Iedereen blij! En, vooral ook heel fijn, nu zingt die leerling gewoon het hele liedje, in plaats van die ene zin de hele tijd. Zo maak je ongemerkt en op een leuke manier lees- en taalmeters.

Wil je meer weten over onze lessen en wil je er iedere week eentje ontvangen? Dat kan, kant-en-klaar voor jouw groep of thema. Mail me voor alle info: francine@verhalenfabriek.nl, of bestel ons boek: Verhalenfabriek; inspireren in de klas.

Het juiste antwoord is natuurlijk … B, en hier is het hele liedje
 

Zonnig

‘Je had iets verwacht en het liep helemaal anders, dat is eigenlijk het probleem juf,’ zei een leerling uit de groep 7 waar ik donderdag was. We hadden het Jeugdjournaal gekeken en de leerlingen hadden veel vragen; ‘Kan dat hier ook gebeuren, dat je denkt dat er iemand gaat winnen en dat dat helemaal niet zo is?’ of ‘Moeten alle Mexicanen nu weg uit de VS?

Het liep inderdaad anders dan velen van ons hadden verwacht. Maar het is zo, het is een feit en hoe gaan we daarmee om? De vraag aan de leerlingen was: ‘Kijk eens bij jezelf, hoe ga je om met nieuws dat je niet had verwacht?’ Ze vonden het moeilijk iets te bedenken, omdat ze vol waren van dit nieuws. Maar een meisje vertelde dat haar broer niet naar de middelbare school kon, waar hij graag naar toe wilde. En een ander meisje zei dat ze niet verwacht had dat er in Nice een vrachtwagen over de boulevard over mensen heen zou rijden.

En dus de volgende vraag: ‘Wat kun je zelf doen?’ Ik ben benieuwd waar jouw leerlingen mee komen, maar dit is mijn lijstje:

- je kan niets veranderen aan nieuws dat je niet had verwacht, behalve hoe je er op reageert

- je kan beginnen om een fijn leven te hebben op je school, in je familie, in je stad

- je kunt er iets aan doen door kleine dingen voor anderen te doen

- je kan voor iemand opstaan in de tram, of iemand voor laten bij de kassa

- je kan je buurvrouw helpen met de boodschappen

- je kan een toerist helpen door hem de weg te wijzen!

Hee, zo simpel is het.

Een leerling vertelde me dat hij een filmpje had gekeken op YouTube, het was een speech van Barack Obama over het verkiezingsverlies van Hillary Clinton. En zijn boodschap was: ‘Wat er ook gebeurt, de zon komt altijd weer op’. Deze leerling heeft het filmpje snel even voor ons opgezocht, we hebben het met de hele groep gekeken. Obama slaat de spijker op z’n kop, bekijk het filmpje hier.

Suggestie van een leerling! En ondertussen ook nog in het Engels … taalmeter van hier tot gunder!

Busje komt zo

Schoolzwemmen, ik zie er het nut van in, maar man, man wat spannend ieder keer.

Zitten alle kinderen in de bus? Heeft iedereen z'n spullen mee? En: is iedereen weer mee terug in de bus naar school? Een klein schoolreisje, maar dan elke week. 

Gelukkig kunnen we als collega’s de verantwoordelijkheid delen en vinden de leerlingen het gewoon erg leuk om te gaan.

Je kunt met elkaar afspreken iedere week een ander ‘waterliedje’ aan te leren voor in de bus naar schoolzwemmen. Zingen in de bus is zo fijn; je bent er zo en je hebt ook nog extra woorden geleerd!

Bij dezen wat suggesties; even de tekst opzoeken, uitprinten, uitdelen, paar keer oefenen, inzingen, klaar!

Schoolzwemmen doe je met de middenbouw; daar is dit liedje leuk voor (met tekst om mee te zingen & lezen):

Aan de Amsterdamse grachten

Waterliedjes voor andere groepen:

Kleuters – De krokodil – 10 kleine visjes

Groep 3 & 4 – Aadje Piraatje

Groep 5 – Regen

Groep 6 – Helder water bij de bron (Jungle Book)

Groep 7 & 8 Dolfijn -  Cold water (Engels)

Veel plezier!

Ga met mij mee op reis

Op de Haarlemmerdijk liep ik 2 jongens van groep 7 van basisschool De Burght tegen het lijf. Ze begonnen meteen te zingen: ‘Hey juf, heb je even voor mij?’ Een droomscenario; leerlingen van 11 jaar die Fransje Bauer zingen omdat ze zich die herinneren uit de les. 

Kennis blijft hangen als het in een liedje wordt gegoten. Okee, ik geef toe, de woorden waren anders, want het ging over het canonvenster De Buitenhuizen en de eerste zin had moeten zijn: ‘Ga met mij mee op reis’ (ja la lai la la la).

Maar eerlijk is eerlijk, het origineel van Frans B. hadden we ook behandeld. En ze wisten nog dat het over stinkende grachten en trekschuiten en de Vecht ging. Wat wil je nog meer? Mijn dag was goed.

Verhalenfabriek heeft de Nederlandse geschiedenis in bekende meezingers gegoten: van Bauer tot de Beatles & en van Shaffy tot Sinterklaas.

Wat is jouw favoriete venster uit de canon van Nederland? En waarom? Geef je reactie hieronder, dan maak je kans op een exemplaar van onze liedbundel. Ik ben heel benieuwd!